Đức Thánh Cha Lêô XIV mời gọi Giáo hội tại Pháp đón nhận những người đang tìm kiếm đức tin như một cơ hội canh tân. Đối với ngài, sự gia tăng những người tìm kiếm đức tin không phải là lý do để Giáo hội tự mãn, nhưng là lời mời gọi nhận ra hoạt động của Chúa Thánh Thần và đáp lại bằng một thái độ mục vụ cụ thể. Ngài mời gọi Giáo hội nhận ra, đón nhận và gìn giữ hạt giống đức tin và đồng hành với các tân tòng.
ĐỨC THÁNH CHA TÔNG DU PHÁP
25-28 tháng 9 năm 2026
Diễn văn của Đức Thánh Cha Lêô XIV
Gặp gỡ các thành viên Hội đồng Hiệp hành Giáo tỉnh, các dự tòng và tân tòng
Paris, ngày 26 tháng 9 năm 2026
Kính thưa quý Đức Cha,
quý cha và những người sống đời thánh hiến thân mến,
các thành viên Hội đồng hiệp hành,
các dự tòng và tân tòng, anh chị em thân mến,
Tôi rất vui được gặp anh chị em và có cơ hội, trong khuôn khổ chuyến Tông du này, để suy tư về hành trình mà anh chị em đang thực hiện trong Đại hội Giáo hội cấp Giáo tỉnh.
Tôi cảm ơn Đức Tổng Giám mục Laurent Ulrich, Tổng Giám mục Paris, người đã nhắc lại tầm quan trọng lịch sử và thiêng liêng của nơi chúng ta đang hiện diện, đồng thời cũng nhắc đến tu sĩ Lorenzo Phục Sinh, người đã ghi dấu sâu đậm trong hành trình đức tin của tôi bằng linh đạo về đời sống thường ngày. Nhưng trên hết, tôi bày tỏ lòng biết ơn về Instrumentum Laboris (Tài liệu Làm việc) mà anh chị em đã trao cho tôi, biểu hiện của một hành trình Giáo hội trong đó Dân Chúa đã được tham gia, theo một phong cách lắng nghe lẫn nhau và hiệp hành.
Hôm nay, chúng ta được đón tiếp tại Institut Catholique de Paris (Học viện Công giáo Paris), một cơ sở nằm ở giao điểm giữa khoa học và đức tin, nơi từ nhiều thế kỷ qua đã góp phần đào tạo trí tuệ và tâm hồn để phục vụ Tin Mừng. Tôi chào thăm các giáo sư, sinh viên, nhân viên của trường đại học này, cũng như tất cả các thành viên của Hội đồng Giáo tỉnh, những người đang dấn thân suy tư về những định hướng mục vụ cho việc đón tiếp các tân tòng và dự tòng, cũng như về đời sống của Giáo hội.
Khi quan sát kỹ công việc mà anh chị em đang thực hiện, nhưng nhất là khi lắng nghe những chứng từ của Jaodie, Marielle và Sophie, trước hết tôi cảm nhận một niềm biết ơn sâu xa trước công trình không thể đoán trước của Thiên Chúa. Cùng với anh chị em và như anh chị em, tôi kinh ngạc trước số người đang trở lại với ngưỡng cửa đức tin và trước biết bao người trưởng thành xin lãnh nhận các bí tích khai tâm Kitô giáo.
Có vẻ nghịch lý khi hiện tượng này, trong đó rất nhiều người tái khám phá Tin Mừng và đón nhận đức tin, lại diễn ra trong bối cảnh một xã hội như xã hội Pháp, vốn mang đậm một nền văn hóa thế tục hóa mạnh mẽ. Kinh nghiệm và chứng tá của anh chị em, những dự tòng và tân tòng quý mến, là dấu chỉ cụ thể về công trình của ân sủng Thiên Chúa, vượt xa những phân tích thống kê và xã hội học. Hiện tượng này, vốn đi ngược lại mọi thái độ thất vọng và điều mà Đức Giáo hoàng Phanxicô gọi là “sự bi quan vô ích” (x. Tông huấn Evangelii gaudium, 84-86), phải được đón nhận với tinh thần trách nhiệm.
Quả thật, chúng ta được mời gọi hướng đến những người anh chị em của mình, tái khám phá phong cách riêng của Thiên Chúa, được thể hiện qua sự gần gũi, lòng trắc ẩn và sự dịu dàng. Với sự dịu dàng mục vụ và tình bác ái huynh đệ, chúng ta phải nhận ra, đón nhận và gìn giữ ngọn lửa nhỏ mà Chúa Thánh Thần đã thắp lên trong bóng tối của đêm đen, hạt giống nhỏ bé khao khát lớn lên ngay cả giữa những bụi gai.
Khi kinh ngạc trước những gì đang xảy ra nơi rất nhiều anh chị em, chúng ta không được khép mình trong một sự ngây thơ đầy mãn nguyện; trái lại, chúng ta phải dấn thân, tìm kiếm, đặt ra những câu hỏi và thực hiện những hành động mục vụ cụ thể. Đây chính là Chúa Thánh Thần đang soi sáng cho Hội đồng hiệp hành của anh chị em và, rộng hơn, hành trình của Giáo hội tại Pháp: kinh ngạc trước công trình không thể đoán trước của Thiên Chúa, chúng ta phải làm gì và Chúa Thánh Thần đang thúc đẩy chúng ta đi đâu để đồng hành với các dự tòng, tân tòng và những người “bắt đầu lại”?
Trước hết, tôi muốn nhắc lại một cách diễn đạt mà hàng Giám mục Pháp đã sử dụng cách đây vài năm, và khuyến khích anh chị em hình dung và hiện thực hóa một Giáo hội trong “tình trạng khai tâm”, một Giáo hội chăm lo cho hành trình của các dự tòng, tân tòng và những người bắt đầu lại, bằng cách trao cho họ một sự đồng hành vững chắc và liên tục theo thời gian. Thật vậy, việc khai tâm Kitô giáo nói chung đã là mối quan tâm hàng đầu của các Mục tử ngay từ những năm sau Thế chiến thứ hai. Ngay khi ấy đã có rất nhiều lời thỉnh cầu, và sự sôi động về thần học và phụng vụ trong những năm đó đã góp phần rất lớn vào việc canh tân các hành trình dự tòng, được thực hiện trong thời gian Công đồng Vatican II. Mặc dù ngày nay bối cảnh đã khác, anh chị em có thể quy chiếu về truyền thống mục vụ đã bén rễ sâu này về việc đồng hành với các dự tòng. Ngoài ra, chúng ta cũng đừng quên rằng thực hành vốn đã được triển khai này đã được củng cố từ năm 1996, là năm ban hành Thư gửi người Công giáo Pháp, đồng thời cũng là năm ấn hành ấn bản tiếng Pháp mới nhất của Nghi thức Khai tâm Kitô giáo dành cho người lớn.
Anh chị em thân mến, ở trong “tình trạng khai tâm” có nghĩa là đón nhận những người mới tìm kiếm Thiên Chúa, nhận ra nơi họ một cơ hội và một sứ mạng: cơ hội nằm ở chỗ, nhờ họ, cộng đoàn các tín hữu cũng canh tân hành trình đức tin của mình và cảm nghiệm một cách mới mẻ niềm vui của Tin Mừng. Về phương diện này, sứ mạng hệ tại ở việc chăm sóc họ và trở thành người hướng dẫn cho họ, cả sau khi họ đã lãnh nhận các Bí tích. Cần vui mừng đón tiếp những ai đến với chúng ta, bắt đầu từ kinh nghiệm thiêng liêng của họ, tôn trọng lịch sử của họ và tạo điều kiện cho việc loan báo cốt yếu về kerygma, kể cả qua những công thức mà họ đã biết trong hành trình cá nhân hoặc cộng đoàn. Tuy nhiên, chúng ta đừng quên rằng nơi nhiều người trong số họ sau đó xuất hiện câu hỏi mà chúng ta đã nghe trong chứng từ của Marielle: làm thế nào để tránh khoảng trống sau khi lãnh nhận Bí tích Rửa tội?
Do đó, cần đồng hành và hội nhập trọn vẹn những người này vào các cộng đoàn và các cuộc quy tụ cầu nguyện của chúng ta sau khi họ lãnh nhận Bí tích Rửa tội, trao cho họ một không gian thân thuộc và một sự đào tạo càng toàn diện càng tốt, có khả năng bao quát những khía cạnh khác nhau của đời sống Kitô hữu và thúc đẩy sự thống nhất giữa đức tin và đời sống của họ. Quả thật, các tân tòng cần đào sâu những nền tảng của đức tin Kitô giáo, được đào tạo đầy đủ về phương diện Kinh Thánh và thần học, ngày càng khám phá sự phong phú của giáo lý và những chiều kích khác nhau của đời sống luân lý Kitô giáo gắn liền với việc tuyên xưng đức tin.
Điều không kém phần quan trọng là họ cũng cần được khai tâm và đưa vào đời sống phụng vụ của Giáo hội. Qua các chứng từ, chúng ta cũng đã nghe nói rằng đối với một số người, việc cử hành các nghi thức phụng vụ đã trở thành cánh cửa dẫn vào chính mầu nhiệm đức tin. Đây là một lãnh vực nền tảng của đời sống Giáo hội, đòi hỏi sự quan tâm mục vụ bén rễ trong giáo huấn của Công đồng Vatican II. Thật vậy, phụng vụ không thể được hiểu như một thực tại “tiếp theo” việc giáo lý, trong đó áp dụng những gì đã được học hỏi trong suốt hành trình. Trái lại, phụng vụ biểu lộ và hiện tại hóa Mầu nhiệm Vượt Qua của Đức Kitô, và vì thế là một biến cố có khả năng mở ra ý nghĩa của Tin Mừng và chính sự sống của Thiên Chúa. Với những nhịp điệu, ngôn ngữ và nghi thức của mình, phụng vụ là một phần của chính hành trình hoán cải và chuẩn bị lãnh nhận các Bí tích.
Để tiếp tục thực hiện sứ mạng này, vai trò của những người đào tạo có tầm quan trọng nền tảng. Như truyền thống cổ xưa của Giáo hội dạy chúng ta, cần chuẩn bị những người đỡ đầu nam và nữ, là những đại diện của cộng đoàn, được đào tạo đặc biệt để khai tâm cho các tân tòng. Trong khuôn khổ việc đào tạo này, tôi muốn khuyến nghị một sự hiểu biết sâu sắc về Nghi thức Khai tâm Kitô giáo dành cho người lớn. Đồng thời, những người làm công tác mục vụ cần được đào tạo – không chỉ về Kinh Thánh, thần học, phụng vụ và đời sống thiêng liêng, mà cả về những phẩm chất nhân bản – để biết phân định và đồng hành với những người có hành trình cuộc đời phức tạp hơn và kém bằng phẳng hơn. Chúng ta vừa nghe điều đó: một số người đến với một cơn khát thiêng liêng đơn sơ, một cuộc tìm kiếm ý nghĩa và sự lôi cuốn đối với Tin Mừng, trong khi những người khác đến với những dấu ấn của những kinh nghiệm đau thương, những hoàn cảnh cô đơn và những khó khăn sâu sắc. Chính tại đây, phong cách gần gũi, lòng trắc ẩn và sự dịu dàng đạt được tất cả ý nghĩa của nó: cần tìm được một sự quân bình khôn ngoan để đón tiếp họ, lắng nghe họ, đồng thời khích lệ họ đối diện với những thách đố đòi hỏi của đức tin. Đây là một hành trình trong đó cần tôn trọng nhịp độ của người khác, tiến bước từng bước, với sự từ tốn, quan tâm và trong một sự đồng hành huynh đệ. Đó là việc đảm nhận phong cách “cùng nhau bước đi”. Trên những nẻo đường của đức tin Kitô giáo, chúng ta làm cho nhau thêm phong phú, cùng nhau lớn lên: các linh mục và giáo dân, những người đỡ đầu nam nữ và các dự tòng, những người hoạt động mục vụ và các tân tòng.
Tôi nghĩ đến điều đã xảy ra với một trong những người dự tòng nổi tiếng nhất trong lịch sử, thánh Augustinô. Ngài được thánh Ambrôsiô dẫn đưa vào đức tin và đức tin của ngài khi được rửa tội mới chỉ là một hạt giống nhỏ. Nhưng hạt giống ấy đã lớn lên và sinh sôi, trở thành một cây lớn đến nỗi dưới bóng cây ấy, ngày nay chúng ta vẫn có thể tìm được sự an ủi.
Khi nhìn anh chị em, các dự tòng và tân tòng thân mến, tôi không chỉ thấy hoa trái của Thánh Thần, Đấng đã đặt anh chị em lên đường, mà còn thấy một lời hứa về sự sinh hoa kết quả cho Giáo hội tại Pháp. Đến lượt mình, anh chị em hãy trở thành những nhà truyền giáo của Tin Mừng trong xã hội này!
Ước gì những chứng nhân lớn của mảnh đất thân yêu này nâng đỡ anh chị em trên hành trình của mình. Tôi nghĩ đến Thánh Têrêxa Hài Đồng Giêsu, người với “con đường thơ ấu” của mình dạy chúng ta rằng lòng tín thác mở ra những cánh cửa của ân sủng; tôi nghĩ đến Thánh Martinô thành Tours, một hình tượng tiêu biểu của sự chia sẻ và tình bác ái huynh đệ. Cùng với biết bao vị thánh nam nữ khác xuất thân từ mảnh đất Pháp này, các ngài nhắc chúng ta rằng sứ mạng được xây dựng hôm nay, trước hết bằng việc gìn giữ sự hiện diện của Chúa trong đời sống thường ngày.
Khi đón nhận nhau, ước gì tất cả anh chị em cùng nhau tạo thành dân tộc sống động của Giáo hội tại Pháp, có khả năng truyền đạt đức tin. Khi cầu xin sự che chở từ mẫu của Đức Trinh Nữ Maria, Quan Thầy chính của nước Pháp, và lời chuyển cầu của Thánh Geneviève và Thánh Denis, các Đấng bảo trợ thành phố này, tôi chân thành ban phép lành cho anh chị em.
Xin cảm ơn và chúc anh chị em một hành trình tốt đẹp!
Nguồn: Vatican News
