Vatican News
Lời kêu gọi được đưa ra ngày 27/9/2026, khi các thành viên Hội Orange và hàng ngàn người biểu tình đối đầu tại khu vực Garvaghy Road ở Portadown, Hạt Armagh. Đây là một tuyến đường chính của Portadown, thị trấn có đa số cư dân theo đạo Tin Lành, đồng thời là khu vực tập trung đông cộng đồng Công giáo.
Garvaghy Road từng là một trong những điểm nóng của “Troubles” (Thời kỳ Xung đột), giai đoạn bạo lực kéo dài khoảng 30 năm tại Bắc Ai Len, khiến hơn 3.500 người thiệt mạng trước khi Thỏa thuận Thứ Sáu Tuần Thánh được ký kết năm 1998.
Những người phản đối cuộc tuần hành giải tán vào tối Chúa Nhật 27/9/2026, trong khi các thành viên Hội Orange tiếp tục tìm cách thực hiện cuộc diễu hành cho đến rạng sáng thứ Hai 28/9/2026. Diễn biến này làm gia tăng lo ngại về nguy cơ tái diễn những căng thẳng giáo phái từng gây chia rẽ sâu sắc tại Bắc Ai Len.
Trong tuyên bố chung mang tính đại kết, hai Tổng Giám mục Công giáo và Anh giáo kêu gọi tất cả các bên “sử dụng các tiến trình hòa bình và dân chủ” để tìm kiếm giải pháp. Các ngài nhận định “có quá nhiều điều đang bị đe dọa”, đồng thời nhấn mạnh rằng trong 30 năm qua, chưa bao giờ lời mời gọi Kitô giáo “yêu mến Thiên Chúa và tha nhân” lại cần được lắng nghe cấp thiết như hiện nay.
Bà Michelle O’Neill, người Công giáo đầu tiên giữ chức Thủ hiến Bắc Ai Len, đã tham gia cuộc biểu tình. Một số chính trị gia thuộc phe liên hiệp chủ nghĩa (unionist), vốn ủng hộ Bắc Ai Len tiếp tục thuộc Vương quốc Anh, cáo buộc bà “vi phạm pháp luật”.
Thủ tướng Anh Andy Burnham kêu gọi tất cả các bên giữ bình tĩnh, trong khi Thủ tướng Ai Len Micheál Martin ủng hộ lời kêu gọi đối thoại của hai Tổng Giám mục.
Ngày 30/9/2026, Bộ trưởng Bắc Ai Len Chris Bryant đưa ra một đề xuất nhằm giải quyết tranh chấp. Đại diện cộng đồng Garvaghy Road cho biết hài lòng với đề xuất này, trong khi Hội Orange từ chối.
Tổng Giám mục Martin cảnh báo những diễn biến gần đây có nguy cơ làm suy yếu nhiều thập niên nỗ lực cải thiện quan hệ giữa các cộng đồng theo chủ nghĩa dân tộc và liên hiệp chủ nghĩa. Ngài nhấn mạnh rằng không ai muốn quay trở lại những chia rẽ và “chấn thương” của quá khứ tại Garvaghy Road.
Nguồn: Vatican News
