LỜI CHÚA:
1 Hồi ấy, ông Gio-an Tẩy Giả đến rao giảng trong hoang địa miền Giu-đê rằng:2 “Anh em hãy sám hối, vì Nước Trời đã đến gần.”3 Ông chính là người đã được ngôn sứ I-sai-a nói tới: Có tiếng người hô trong hoang địa: Hãy dọn sẵn con đường cho Đức Chúa, sửa lối cho thẳng để Người đi.
4 Ông Gio-an mặc áo lông lạc đà, thắt lưng bằng dây da, lấy châu chấu và mật ong rừng làm thức ăn.5 Bấy giờ, người ta từ Giê-ru-sa-lem và khắp miền Giu-đê, cùng khắp vùng ven sông Gio-đan, kéo đến với ông.6 Họ thú tội, và ông làm phép rửa cho họ trong sông Gio-đan.7 Thấy nhiều người thuộc phái Pha-ri-sêu và phái Xa-đốc đến chịu phép rửa, ông nói với họ rằng: “Nòi rắn độc kia, ai đã chỉ cho các anh cách trốn cơn thịnh nộ của Thiên Chúa sắp giáng xuống vậy?8 Các anh hãy sinh hoa quả để chứng tỏ lòng sám hối.9 Đừng tưởng có thể bảo mình rằng: “Chúng ta đã có tổ phụ Áp-ra-ham.” Vì, tôi nói cho các anh hay, Thiên Chúa có thể làm cho những hòn đá này trở nên con cháu ông Áp-ra-ham.10 Cái rìu đã đặt sát gốc cây: bất cứ cây nào không sinh quả tốt đều bị chặt đi và quăng vào lửa.11 Tôi, tôi làm phép rửa cho các anh trong nước để giục lòng các anh sám hối. Còn Đấng đến sau tôi thì quyền thế hơn tôi, tôi không đáng xách dép cho Người. Người sẽ làm phép rửa cho các anh trong Thánh Thần và lửa.12 Tay Người cầm nia, Người sẽ rê sạch lúa trong sân: thóc mẩy thì thu vào kho lẫm, còn thóc lép thì bỏ vào lửa không hề tắt mà đốt đi.”
BÀI 1: CÂY KHÔNG SINH QUẢ TỐT
Suy Niệm
Vào Mùa Vọng, phụng vụ chuyển sang màu Tím,
dù lẽ ra hy vọng phải mang màu Xanh lá cây!
Vào Mùa Vọng, phụng vụ cho ta gặp Gioan Tẩy giả.
Ông đi rao giảng lúc ông đã quá ba mươi tuổi,
và Đức Giêsu lúc đó cũng suýt soát bằng tuổi ông.
Ông không giảng về mầu nhiệm Chúa giáng sinh ở Belem.
Ông không nói về các mục đồng, hay các vì sao lạ.
Ông chỉ chuẩn bị lòng dân Ítraen đón nhận Đức Giêsu.
Đây là Đấng đến để khai mở một thời đại mới,
một thời gian đặc biệt vì Nước Trời đến gần rồi (Mt 3,2).
Bài Tin Mừng hôm nay ba lần nói đến hối cải (Mt 3,2.8.11).
Hối cải là điểm nhấn trong lời rao giảng của Gioan.
Ông đã đi khắp vùng hoang địa để kêu gọi:
“Anh em hãy hối cải, vì Nước Trời đã đến gần.”
Phải chăng vì thế mà Mùa Vọng có màu Tím?
Không phải màu Tím của buồn thương, mà của hối cải.
Hối cải đơn giản là dọn lòng để đón nhận Nước Trời.
Nước Trời là quà tặng quý giá của Thiên Chúa.
Ông Gioan muốn toàn dân Do-thái cùng nhau hối cải.
Hối cải màu Tím nhưng hối cải vẫn rất tươi.
“Hãy sinh hoa trái xứng với lòng hối cải” (Mt 3,8).
Hối cải thật sự thì như cây vả sinh trái nhiều và ngon
sau nhiều năm cằn cỗi (Lc 13,6-9).
Hối cải là nắn con đường lòng mình cho thẳng ngay (Mt 3,3),
để Chúa dễ dàng bước đi trên đó.
Hối cải là chuyển hướng, định hướng lại,
đổi lối suy nghĩ và hành động đã quen thành nếp xưa nay.
Như thế hối cải chẳng bao giờ dễ dàng.
Quay đi khỏi tội lỗi để quay về với Thiên Chúa.
Cần khẩn trương hối cải để tránh cơn thịnh nộ của Ngài.
Thiên Chúa trừng phạt vì Thiên Chúa là Đấng công bình.
Ngài có thể chặt cây nào không sinh trái tốt,
đốt thóc lép, còn thóc mẩy thu vào kho.
Gioan giảng hối cải và ông đã sống khổ hạnh.
Không lập gia đình, sống trong hoang địa (Lc 1,80),
mặc áo lông lạc đà, ăn châu chấu và mật ong rừng.
Lời giảng của ông đi đôi với cuộc sống nên đáng tin.
Dân chúng kéo đến với ông, coi ông là ngôn sứ.
Họ bày tỏ lòng hối cải bằng cách thú tội với ông,
và để ông dìm mình dưới dòng nước sông Giođan.
Phép rửa của Gioan được nhiều người đón nhận.
Đây là phép rửa chỉ chịu một lần, nhưng biến đổi tận căn.
Nếu Gioan sống Mùa Vọng trong thế kỷ 21,
chắc lời giảng của ông không thay đổi mấy.
Ông vẫn muốn mời mọi người đón lấy Chúa Giêsu,
bằng một sự hối cải nghiêm túc và cụ thể.
Ông vẫn mời chúng ta đi vào lòng mình
để giữ cái tâm cho thẳng, lấp hố sâu ngăn cách nhau,
bạt xuống núi đồi của lòng kiêu căng tự mãn.
Thế giới thời Gioan không khác với thế giới hôm nay,
dù cách nhau hai ngàn năm lịch sử.
Vẫn là một thế giới đói khát Thiên Chúa,
đầy chiến tranh, nghèo đói, bất công, phóng đãng.
Chúng ta đã chịu Phép Rửa của Chúa Giêsu
cao trọng hơn phép rửa của Gioan ở sông Giođan.
Để sống Mùa Vọng, chúng ta phải thành những Gioan mới
tìm ra những con đường mới,
để Giêsu và nhân loại hôm nay gặp nhau.
Cầu Nguyện
Lạy Chúa,
xin cho con quả tim của Chúa.
Xin cho con đừng khép lại trên chính mình,
nhưng xin cho quả tim con quảng đại như Chúa
vươn lên cao, vượt mọi tình cảm tầm thường
để mặc lấy tâm tình bao dung tha thứ.
Xin cho con vượt qua mọi hờn oán nhỏ nhen,
mọi trả thù ti tiện.
Xin cho con cứ luôn bình an, trong sáng,
không một biến cố nào làm xáo trộn,
không một đam mê nào khuấy động hồn con.
Xin cho con đừng quá vui khi thành công,
cũng đừng quá bối rối khi gặp lời chỉ trích.
Xin cho quả tim con đủ lớn
để yêu người con không ưa.
Xin cho vòng tay con luôn rộng mở
để có thể ôm cả những người thù ghét con.
BÀI 2: HÃY SÁM HỐI
Suy Niệm
Nước Trời đã gần, Ðấng Mêsia sắp đến:
đó là điều Gioan đã hô to trong hoang địa miền Giuđê.
Ðối với ông, Ðấng Mêsia thật là vị Thẩm phán đáng sợ.
Chính Ngài sẽ tách biệt người lành với kẻ dữ,
như người ta phân biệt thóc mẩy với thóc lép,
“thóc mẩy thì thu vào kho, thóc lép thì bỏ vào lửa.”
Ngày Ðấng Mêsia đến cũng là ngày Thiên Chúa thịnh nộ.
Rìu đã sẵn, cây không sinh quả thì bị chặt đi.
Người ta sẽ phải chịu phép rửa trong lửa hồng.
Chính vì thế Gioan khẩn trương mời gọi dân chúng sám hối.
Thực tế cho thấy Đức Giêsu không như ông nghĩ.
Ngài không phải là một Ðấng Mêsia kinh khủng.
Tuy nhiên lời mời gọi sám hối của Gioan
vẫn còn nguyên giá trị.
Chúng ta không sám hối vì bị đe dọa và sợ hãi,
nhưng vì biết mình được Thiên Chúa yêu thương.
Mùa Vọng là mùa sám hối để đón Chúa Giêsu đến.
Chúa đã đến âm thầm ở Bêlem.
Chúa sẽ đến khải hoàn vào ngày tận thế.
Chúa vẫn đang đến với chúng ta mỗi ngày
qua các bí tích và các biến cố lớn nhỏ.
Hôm nay, Gioan không còn mời chúng ta
đến sông Gio-đan để ông ban phép rửa.
Nhưng ông tiếp tục mời chúng ta sám hối.
Sám hối là nhìn nhận mình đã gieo rắc bao gương mù
khiến khuôn mặt Ðức Giêsu trở nên khó tin.
Sám hối là tự vấn về những hành động gây chia rẽ
các anh em Kitô hữu với nhau.
Sám hối là ăn năn về những cử chỉ thiếu khoan dung,
về việc đôi khi dùng bạo lực
để bắt người khác chấp nhận chân lý.
Sám hối là nhìn nhận phần trách nhiệm của mình
trước bao sự ác của thế giới hôm nay.
Ðây không phải là việc của cá nhân,
nhưng là việc của cả Hội Thánh.
Một Hội Thánh có can đảm sám hối
là một Hội Thánh đang vươn tới sự thánh thiện.
Chúng ta cần nghe lại những lời nhắc nhở của Gioan.
Ông kéo chúng ta ra khỏi sự tự mãn:
“Ðừng tưởng mình có cha là Abraham .” (Mt 3,9)
Ðừng tưởng mình đương nhiên được vào Nước Trời.
Gioan mời mọi người xưng thú tội lỗi (Mt 3,6).
Sông Giođan là nơi con người làm hoà với Thiên Chúa.
“Hãy dọn đường cho Chúa đến”
Hội Thánh và mỗi Kitô hữu là những con đường,
để Chúa đến với nhân loại
và để nhân loại đến với Chúa.
Ước gì đó là những con đường thẳng và phẳng phiu,
để ai cũng muốn đi và đi tới đích.
Cầu Nguyện
Lạy Chúa Giêsu,
sám hối không phải là điều dễ dàng,
bởi lẽ chúng con không đủ khiêm tốn
để nhận mình lầm lỗi.
Chúng con ngỡ ngàng
khi thấy Chúa là Ðấng vô tội
mà lại đứng chung với các tội nhân,
chờ Gioan ban phép rửa.
Chúa đã muốn nên bạn đồng hành
với phận người mỏng giòn yếu đuối chúng con.
Xin cho chúng con biết thường xuyên điều chỉnh
lối nghĩ và lối sống của mình,
tỉnh táo để khỏi rơi vào ảo tưởng,
thành thật để khỏi tự dối mình.
Ước gì Chúa ban cho chúng con ơn hoán cải,
dám đi đến những hành động cụ thể,
và chấp nhận những cắt tỉa đớn đau.
Nhưng xin đừng quên ban cho chúng con
niềm vui của Giakêu,
hạnh phúc vì được tự do và được yêu mến. Amen.
Lm. Antôn Nguyễn Cao Siêu, S.J.
