Vatican News
CHUYẾN TÔNG DU CỦA ĐỨC THÁNH CHA LÊÔ XIV TẠI ALGERIA
Bài giảng Thánh Lễ
tại Annaba, Vương cung thánh đường Thánh Augustinô
Ngày 14 tháng 4 năm 2026
Anh chị em thân mến,
Lời Chúa đi xuyên qua lịch sử và đổi mới lịch sử bằng tiếng nói nhân loại của Đấng Cứu Thế. Hôm nay, chúng ta lắng nghe Tin Mừng, tin vui cho mọi thời đại, tại Vương cung thánh đường Annaba này, nơi dâng kính Thánh Augustinô, Giám mục của vùng Hippo cổ đại. Trải qua nhiều thế kỷ, những nơi đón tiếp chúng ta đã thay đổi tên gọi, nhưng các thánh vẫn luôn là những vị bảo trợ và là chứng nhân trung thành cho mối liên kết giữa đất thấp với trời cao. Đây chính là năng động mà Chúa đã soi sáng trong đêm tối của Nicôđêmô: là sức mạnh mà Chúa Kitô nâng đỡ đức tin còn yếu đuối và hành trình tìm kiếm đầy kiên trì của ông.
Được sai đi bởi Thần Khí Thiên Chúa, Đấng mà “ông không biết từ đâu đến và đi đâu” (Ga 3,8), Chúa Giêsu là một vị khách đặc biệt đối với Nicôđêmô. Người gọi ông bước vào đời sống mới, giao cho chính ông và cả chúng ta một nhiệm vụ đầy ngạc nhiên: “cần phải được sinh ra lại bởi ơn trên” (câu 7). Đây là lời mời gọi cho mọi người nam nữ đang tìm kiếm ơn cứu độ! Từ lời kêu gọi của Chúa Giêsu, sứ mạng của toàn thể Giáo hội được khơi nguồn, và do đó, của cộng đoàn Kitô hữu tại Algeria: được sinh ra một lần nữa từ trên cao, nghĩa là từ Thiên Chúa. Trong viễn cảnh này, đức tin chiến thắng những mệt mỏi trần gian và ân sủng của Chúa làm cho sa mạc nở hoa. Tuy nhiên, vẻ đẹp của lời khuyên bảo này cũng mang theo một thử thách mà Tin Mừng mời gọi chúng ta cùng nhau vượt qua.
Thực vậy, những lời của Chúa Kitô mang trọn sức mạnh của một bổn phận: Phải được sinh ra lại bởi ơn trên! Mệnh lệnh này vang bên tai chúng ta như một yêu cầu bất khả thi. Nhưng khi chăm chú lắng nghe Đấng ban mệnh lệnh đó, chúng ta hiểu rằng đây không phải là một sự áp đặt cứng nhắc, một sự cưỡng ép, hay lại càng không phải là một bản án đưa đến thất bại. Ngược lại, bổn phận mà Chúa Giêsu diễn tả chính là món quà của sự tự do dành cho chúng ta, vì Người mặc khải cho chúng ta một khả năng không ngờ tới: chúng ta có thể tái sinh từ trên cao, nhờ ơn Thiên Chúa. Vì thế, chúng ta phải thực hiện điều đó theo ý muốn yêu thương của Người, Đấng mong muốn đổi mới nhân loại bằng cách mời gọi nhân loại tiến tới một sự hiệp thông sự sống, bắt đầu từ đức tin. Trong khi Chúa Kitô yêu cầu chúng ta đổi mới hoàn toàn sự hiện hữu của mình, Người cũng ban cho chúng ta sức mạnh để thực hiện điều đó. Thánh Augustinô đã minh chứng rõ điều này khi ngài cầu nguyện: “Lạy Chúa, xin ban điều Ngài truyền dạy và xin truyền dạy điều Ngài muốn” (Confessiones, X, 29, 40).
Vì vậy, khi chúng ta tự hỏi làm sao có thể có một tương lai của công lý và hòa bình, của sự hòa hợp và cứu độ, hãy nhớ rằng chúng ta đang đặt cùng một câu hỏi của Nicôđêmô với Thiên Chúa: liệu lịch sử của chúng ta thực sự có thể thay đổi không? Chúng ta đang mang đầy dẫy những vấn đề, cạm bẫy và gian truân! Liệu cuộc sống của chúng ta thực sự có thể bắt đầu lại từ đầu không? Có chứ! Lời khẳng định của Chúa, tràn đầy yêu thương, lấp đầy niềm hy vọng vào trái tim chúng ta. Không quan trọng chúng ta đang bị áp bức bởi nỗi đau hay tội lỗi đến mức nào: Đấng Chịu Đóng Đinh mang tất cả những gánh nặng đó cùng với chúng ta và cho chúng ta. Không quan trọng chúng ta nản lòng vì những yếu đuối của mình ra sao: chính lúc đó sức mạnh của Thiên Chúa được biểu lộ, Đấng đã cho Chúa Kitô từ cõi chết sống lại để ban sự sống cho thế gian. Mỗi người chúng ta đều có thể cảm nghiệm sự tự do của đời sống mới đến từ đức tin vào Đấng Cứu Chuộc. Một lần nữa, Thánh Augustinô cho chúng ta một tấm gương: trước khi nhìn vào sự khôn ngoan của ngài, hãy nhìn vào sự hoán cải của ngài. Trong sự tái sinh này, với sự đồng hành đầy quan phòng bởi những giọt nước mắt của người mẹ là Thánh Monica, ngài đã trở nên chính mình khi thốt lên: “Lạy Thiên Chúa của con, con sẽ không hiện hữu, hoàn toàn không hiện hữu, nếu Ngài không ở trong con. Đúng hơn là, con sẽ không hiện hữu nếu con không ở trong Ngài” (Confessiones, I, 2).
Vâng, đúng vậy: những người Kitô hữu được sinh ra từ trên cao, được Thiên Chúa tái sinh như anh chị em của Chúa Giêsu, và Giáo hội, nơi nuôi dưỡng họ bằng các Bí tích, là cung lòng đón nhận mọi dân tộc trên trái đất. Như chúng ta vừa nghe, sách Tông đồ Công vụ đã làm chứng về điều đó khi kể về lối sống đặc trưng của một nhân loại được Thánh Thần đổi mới (x. Cv 4,32-37). Ngày nay cũng cần đón nhận và thực hiện quy luật tông đồ này, suy niệm nó như một tiêu chuẩn đích thực cho việc cải cách Giáo hội: một cuộc cải cách bắt đầu từ trái tim để trở nên chân thật, và liên quan đến tất cả mọi người để trở nên hiệu quả.
Thứ nhất, “cộng đoàn các tín hữu bấy giờ chỉ có một lòng một ý” (câu 32). Sự hiệp nhất thiêng liêng này là một sự hòa hợp: một từ ngữ biểu đạt rõ ràng sự hiệp thông của những con tim cùng đập một nhịp, vì được kết hiệp với trái tim của Chúa Kitô. Do đó, Giáo hội sơ khai không dựa trên một hợp đồng xã hội, nhưng dựa trên một sự hài hòa trong đức tin, trong tình cảm, trong tư tưởng, trong những lựa chọn sống lấy tình yêu Thiên Chúa làm trung tâm – Đấng đã làm người để cứu độ mọi dân tộc trên địa cầu.
Thứ hai, chúng ta chiêm ngưỡng hiệu quả vật chất của sự hiệp nhất thiêng liêng nơi các tín hữu: “Mọi sự đều là của chung” (câu 32). Mọi người đều có mọi sự, dự phần vào của cải của mỗi người như những chi thể của một thân thể duy nhất. Không ai bị tước đoạt điều gì, vì mỗi người đều chia sẻ những gì của riêng mình. Bằng cách biến quyền sở hữu thành quà tặng, sự dâng hiến huynh đệ này sẽ không phải là một điều không tưởng, trừ khi đối với những trái tim đố kỵ và những tâm hồn tham lam cho riêng mình. Ngược lại, đức tin vào Thiên Chúa duy nhất, Chúa của trời và đất, liên kết con người theo một công lý hoàn hảo, mời gọi mọi người đến với đức ái, nghĩa là yêu thương mọi thụ tạo bằng tình yêu mà Thiên Chúa ban cho chúng ta trong Chúa Kitô. Vì vậy, nhất là trước cảnh nghèo khổ và áp bức, người Kitô hữu có bộ luật căn bản là đức ái: hãy làm cho người bên cạnh những gì chúng ta muốn họ làm cho mình (x. Mt 7,12). Được thôi thúc bởi luật này, điều mà Thiên Chúa ghi khắc nơi các tâm hồn, Giáo hội luôn luôn ở trạng thái “đang sinh ra”, vì nơi nào có tuyệt vọng, Giáo hội thắp lên hy vọng; nơi nào có khổ đau, Giáo hội mang đến phẩm giá; nơi nào có xung đột, Giáo hội mang đến sự hòa giải.
Thứ ba, trong sách Công vụ Tông đồ, chúng ta tìm thấy nền tảng của đời sống mới này, vốn liên quan đến các dân tộc thuộc mọi ngôn ngữ và văn hóa: “Nhờ quyền năng mạnh mẽ Thiên Chúa ban, các Tông Đồ làm chứng Chúa Giê-su đã sống lại. Và Thiên Chúa ban cho tất cả các ông dồi dào ân sủng” (Cv 4,33). Đức ái thôi thúc các ngài, trước khi là một cam kết đạo đức, thì đó là dấu chỉ của ơn cứu độ: các Tông đồ loan báo rằng cuộc sống của chúng ta có thể thay đổi vì Chúa Kitô đã sống lại từ cõi chết. Do đó, nhiệm vụ đầu tiên của các vị mục tử, những thừa tác viên của Tin Mừng, là làm chứng cho Thiên Chúa trước thế gian với “một lòng một ý”, không để những lo âu làm hư hỏng chúng ta bằng nỗi sợ hãi, cũng không để những trào lưu làm yếu đi chúng ta bằng sự thỏa hiệp. Cùng với anh em trong hàng giám mục và linh mục, chúng ta hãy không ngừng làm mới sứ mạng này vì lợi ích của những người đã được trao phó cho chúng ta, để toàn thể Giáo hội, qua sự phục vụ của mình, trở thành thông điệp về sự sống mới cho những người chúng ta gặp gỡ.
Tại vùng đất này, hỡi các Kitô hữu Algeria thân mến, anh chị em hãy hiện diện như một dấu chỉ khiêm nhường và trung thành của tình yêu Chúa Kitô. Hãy làm chứng cho Tin Mừng bằng những cử chỉ đơn sơ, những mối quan hệ chân thành và một cuộc đối thoại được sống mỗi ngày: bằng cách đó, anh chị em đem lại hương vị và ánh sáng cho nơi anh chị em sống. Sự hiện diện của anh chị em tại đất nước này gợi nhắc đến hương trầm: một hạt trầm nung đỏ, tỏa hương thơm vì nó tôn vinh Chúa và mang lại niềm vui, sự an ủi cho biết bao anh chị em. Hương trầm này là một thành tố nhỏ bé, quý giá, không đứng ở trung tâm của sự chú ý, nhưng mời gọi chúng ta hướng lòng về Thiên Chúa, khích lệ lẫn nhau kiên trì trong những khó khăn của thời đại hiện nay. Từ “bình hương” của trái tim chúng ta, lời ngợi khen, chúc tụng, cầu xin bay lên, lan tỏa mùi hương êm dịu (x. Ep 5,2) của lòng thương xót, của việc phúc đức và sự tha thứ. Lịch sử của anh chị em được dệt nên bởi sự đón tiếp hào phóng và lòng kiên trì trong thử thách: tại đây các vị tử đạo đã cầu nguyện, tại đây Thánh Augustinô đã yêu mến đoàn chiên của ngài bằng cách tìm kiếm chân lý với niềm đam mê và phục vụ Chúa Kitô với đức tin rực cháy. Hãy là những người thừa kế truyền thống này, làm chứng trong đức ái huynh đệ về sự tự do của những người được sinh ra từ trên cao như niềm hy vọng cứu độ cho thế giới.
Nguồn: Vatican News
